Ensaf Haider
Oleg Eliete Paraguassu
Morales
Fadimata
Sonita William Binney
Parvez Eliete Paraguassu Hooligan Sparrow

Masha, Katia en Nadia (Pussy Riot): Punks tegen Poetin

Pussy Riot ontstond eind 2011 op de golven van de groeiende onvrede over het bewind van de toenmalige premier Vladimir Poetin, die zijn zitten had gezet op een derde ambtstermijn als president. De massale straatprotesten van wat de ‘creatieve klasse’ was gaan heten vertaalden zich in vaak verrassende en ludieke acties. De verschijning van jonge vrouwen getooid in kleurige bivakmutsen die op onverwachte locaties anti-Poetinteksten zongen kwam daarom niet onverwacht. Hun verrassende optredens ontlokten een goedkeurende glimlach aan de omstanders.

De groep Pussy Riot werd algauw een van de symbolen van het verzet tegen het Poetinregime en tegen de steeds inniger band tussen kerk en staat in Rusland. Hun meest gewaagde actie was een optreden vanaf het altaar van de Verlosserskathedraal in Moskou, de plek waar Russische hoogwaardigheidsbekleders met Kerstmis en Pasen doorgaans de diensten van de Russisch-orthodoxe kerk bijwonen. De leden van Pussy Riot drongen naar binnen en voerden gedurende minder dan een minuut hun act op, alvorens ze de kerk uit werden gewerkt.

Kort daarop werden drie bandleden, Marija (Masha) Aljochina, Nadezjda Tolokonnikova en Jekaterina Samoetsevitsj gearresteerd, berecht en veroordeeld tot twee jaar strafkamp wegens ‘hooliganisme’. ‘We wisten dat zoiets vroeger of later zou gebeuren, maar we wisten niet wanneer,’ zegt Samoetsevitsj. De door de staat gecontroleerde Russische televisie loet geen spaan heel van de vrouwen, noemde hun optreden ‘godslasterlijk’ en een goed georganiseerde aanval op de traditionele Russische normen en waarden. In hoger beroep kregen Aljochina en Tolkonnikova twee jaar, maar Samoetsevitsj werd voorwaardelijk veroordeeld.

Aljochina werd eerst naar een kamp in de Oeral gestuurd en later overgebracht naar Nizjni Novgorod. Tolokonnikova begon haar straf in Mordovië en werd later getransporteerd naar Siberië. Beiden kwamen vrij in december 2013 dankzij een amnestiewet, enkele maanden voor het aflopen van hun termijn. Een besluit van een Moskouse rechtbank dat alle videoclips van Pussy Riot ‘extremistisch’ zijn is niet ingetrokken en het is daarom verboden ze in het openbaar te vertonen.

Aljochina en Tolokonikova zijn na hun vrijlating echte ‘sterren’ geworden. Ze bereizen de wereld om te vertellen over hun ervaringen en aandacht te vragen voor de deplorabele staat van het pentitentiaire systeem in Rusland. Ze willen een nieuwe mensenrechtenbeweging starten en zien het als hun missie het huidige gevangniswezen te hervormen en daarmee levens te redden. ‘Er zijn daar mensen die zich nu op de rand van de dood bevinden’, zei Aljochina na haar vrijlating. ‘Wij hebben onze conclusies getrokken toen we in de gevangenis zaten. We willen onszelf wijden aan de mensenrechten.’

Door Geert Groot Koerkamp

Matter of Act
sidebar image

Masha, Katia and Nadia

Zoeken in Films

ZOEKEN ALGEMEEN

Nieuwsbrief Festivalkrant
Volg ons op Twitter Volg ons op Facebook Volg ons op Youtube