Razia Jan - What Tomorrow Brings


Razia Jan heeft een droom: dat alle meisjes in Afghanistan naar school gaan. En het begin van die droom heeft ze al verwezenlijkt. In een dorpje in Afghanistan gaan al zeker 500 meisjes naar haar school, en dat aantal groeit snel.

In een klein dorp in Afghanistan is iets bijzonders aan de hand. Iets wat eigenlijk niet bijzonder zou moeten zijn, maar het toch is: zo'n 500 meisjes gaan daar naar school. Meisjes die normaal geen onderwijs zouden krijgen. Omdat ze het niet kunnen betalen. Of omdat meisjes sowieso niet op school horen: die zijn namelijk voor jongens, is de overheersende de gedachte in Afghanistan. Maar daar brengt een vastbesloten vrouw verandering in.

Razia Jan, een kleine vrouw van twee en zeventig jaar oud, met warme, maar felle ogen, is ervan overtuigd: educatie is het fundament voor het leven van Afghaanse meisjes en vrouwen. School is dé sleutel tot hun toekomst. Alle meisjes moeten erheen, ongeacht achtergrond en financiële middelen.

Met die gedachte zette ze in 2008 de eerste school voor meisjes in een plattelandsgebied in Afghanistan op. Ironisch genoeg op een plek waar vroeger een jongensschool stond. Op de Zabuli School in Deh'Subz zijn alle meisjes uit de omgeving welkom, ze hoeven niks te betalen. Bij de kleintjes wordt 's ochtends wel gecontroleerd of ze hun tanden hebben gepoetst. De leraressen zijn hier namelijk veel meer dan lerares, ze zijn grote voorbeelden, en een soort levenscoach voor de meisjes.

"Het begin was moeilijk", vertelt Razia Jan. De dorpelingen vertrouwden het niet. "Als een land is verwoest door oorlog is het moeilijk te geloven dat het leven weer beter kan worden, en dat hun dochters naar school kunnen." Maar langzamerhand vertrouwden steeds meer ouders hun dochters aan Razia Jan toe. Inmiddels is de school onmisbaar voor het dorp. "Als deze school uit elkaar valt, valt het hele dorp uit elkaar," zegt een vader.

En die angst is niet ongegrond. Meisjesscholen worden vaak aangevallen door terroristen die tegen meisjeseducatie zijn. Ze gooien bommen, vergiftigen de leerlingen of gooien zuur in hun gezicht.  Tot dusver is de school van Razia Jan niet aangevallen, maar veiligheid blijft een risico.

Een andere dreiging voor de meisjes is uithuwelijking. Dat is aan de orde van de dag, niet zelden met een man van bejaarde leeftijd. Veel echtgenoten pikken het niet dat meisjes dan nog naar school gaan, ze moeten het huis poetsen en eten koken. "Ik bid iedere dag dat er niks mis gaat. Ik weet niet wat morgen brengt, maar voor nu zitten ze tenminste op school. En dat maakt me heel trots en blij", zegt Razia Jan.

Razia Jan is geboren in Afghanistan, en verhuisde in 1970 naar de Verenigde Staten. Humanitair werk zit haar in het bloed. Ze stuurde 400 huisgemaakte dekens naar de reddingswerkers bij Ground Zero na 11 september 2001, en later 30.000 paar schoenen naar arme Afghaanse kinderen. Voor haar humanitaire werk is Razia Jan geroemd en ze heeft veel prijzen ontvangen. In 2012 was ze een van de tien CNN Top 10 Heroes.