China Blue Danny's Parade Een giraf in de regen
The Act of Killing Ghezi Plein - Istanbul 2013 Garage Olympo
Angry Man China Blue Korean Army Girls

Hoofdaanklager ICC Luis Moreno-Ocampo centraal bij opening Camera Justitia

26 maart 2011

De Argentijn Luis Moreno-Ocampo is geen hoofdaanklager van het International Criminal Court van beroep. Hij ís hoofdaanklager van het ICC, in hart en nieren. Hij stelt alles wat in zijn mogelijkheid ligt in het werk om zijn missie - wereldwijde gerechtigheid - te bereiken. De openingsavond van het Camera Justitia programma van het Movies that Matter Festival staat in het teken van deze bevlogen man.

Belangrijk

In de middag geeft Moreno-Ocampo zelf een masterclass aan ruim honderd studenten. Meteen wordt duidelijk dat zij vanmiddag te maken hebben met een belangrijk man. Moreno-Ocampo kwam die ochtend binnengevlogen vanuit Cairo waar hij overleg heeft gehad over eventuele stappen tegen Kadaffi en vliegt 's avonds nog door naar Buenos Aires om zijn gezin te zien. De masterclass begint een kwartiertje later, omdat de hoofdaanklager nog een urgent telefoontje moet plegen. Ook tijdens de discussie kan hij het niet laten af en toe zijn telefoon te controleren op berichten.

Ocampo begint met het benadrukken van het belang van "movies that matter". Film speelt volgens de hoofdaanklager een erg belangrijke rol in de publieke meningsvorming. Bovendien is het een goede manier om uit te leggen hoe ingewikkelde zaken werken. Dankzij de film Prosecutor over zijn werk, die dezelfde avond ook vertoond zal worden, kon hij eindelijk zijn kinderen een beeld geven van zijn dagelijkse bezigheden in Den Haag.

Discussie

Aan de hand van drie filmfragmenten met bijbehorende stellingen discussiëren de studenten onder leiding van journaliste Marcia Luyten met de hoofdaanklager over het werk van het ICC. De studenten zijn niet mild en stellen kritische vragen aan Moreno-Ocampo. Staat gerechtigheid vrede soms niet in de weg? Door het aanhoudingsbevel tegen de Sudanese president al-Bashir is het geweld in Sudan eerder erger geworden dan afgenomen. Dit lijkt niet in het belang van de slachtoffers. Dit terwijl al-Bashir nu nog steeds vrij rondloopt. Ook worden de keuzes van de hoofdaanklager ter discussie gesteld. Waarom heeft het ICC tot nu toe alleen maar Afrikaanse zaken in behandeling genomen? Moet het niet iets doen in Gaza? Is de controle op de rechtspraak in Colombia niet erg minimaal?

Vastberaden

Uit Ocampo's antwoorden blijkt een rotsvast geloof in zijn werk. De missie van het ICC is om straffeloosheid wereldwijd uit te bannen. Onderhandelingen, waarheidsvinding, dat is allemaal belangrijk, maar zijn taak is te zorgen dat de leiders van deze wereld binnen de grenzen van de wet blijven. Door ze te straffen gelooft hij dat er in de toekomst minder wreedheden zullen voorkomen.

Zelf heeft hij ook wettelijke grenzen binnen hij moet opereren. Zo heeft hij slechts rechtsmacht in 104 landen, waar belangrijke staten zoals de Verenigde Staten en China niet bijhoren. Frustratie hierover toont hij niet. Met overgave voert hij zijn opdracht uit in de landen waar hij wel jurisdictie heeft en hij houdt zich verre van vraagstukken buiten zijn mandaat. "No one can commit atrocities. I can do in my position what I can do. But I believe in the law, so I operate within the law."

Film

Ook in de film Prosecutor die 's avonds wordt vertoond, ingeleid door Ocampo zelf, zien we diezelfde gedrevenheid terug. De documentaire volgt Ocampo en zijn team een jaar lang. Naast zijn bijna onvoorstelbare vastberadenheid, zien we af en toe ook een andere, haast aandoenlijke, kant. Zo oefent de hoofdaanklager samen met zijn persvoorlichter op de uitspraak van bepaalde woorden.

Wereldwijde steun

Na afloop van de film leidt Marcia Luyten een Q&A met Barry Stevens, de maker van de film. Voor hem was het meest indrukwekkende aspect van het werk van de hoofdaanklager de manier waarop hij omgaat met het gebrek aan macht dat het ICC heeft. Er is geen politiemacht die achter het ICC staat, om aangeklaagde personen te kunnen oppakken. In de film zegt Moreno Ocampo dat dit zijn werk "complicated and crazy" maakt. Iedere keer weer creëert hij met een flamboyante behendigheid ‘zijn eigen natiestaat' van mensen die achter hem staan. In een ideale wereld, besluit Barry Stevens, zou wat in ieder land normaal is - dat het Openbaar Ministerie een politieapparaat achter zich heeft staan - ook normaal moeten zijn in de wereld. Voor het ICC is dit een verre droom, maar Stevens is optimistisch. "Wat het ICC de afgelopen jaren heeft bereikt, leek tot voor kort ook ondenkbaar."

Geschreven door Ellen de Lange

Zondag 27 maart om 14.00 uur wordt Prosecutor nogmaals vertoond.

Tweet plaatsen Update plaatsen Update plaatsen
Zoeken in Films

ZOEKEN ALGEMEEN

Nieuwsbrief Festivalkrant
Volg ons op Twitter Volg ons op Facebook Volg ons op Youtube